İçeriğe atla
Tüm Sorulara Dön

Soruya Direkt Cevap

Gözaltında Avukat Zorunlu Mu?

Ceza Muhakemesi Kanunu m.149 uyarınca şüpheli veya sanık, soruşturma ve kovuşturmanın her aşamasında bir veya birden fazla müdafiin yardımından yararlanma hakkına sahiptir. Müdafi talebi kayda geçirilmeli, görevlendirme sağlanmalı ve savunma hakkı korunmalıdır. CMK m.154/2 kapsamındaki istisnai görüşme kısıtlaması sırasında da ifade alınamaz.

Alt sınırı 5 yıldan fazla hapis cezasını gerektiren suçlarda veya şüphelinin çocuk, sağır-dilsiz ya da kendisini savunamayacak derecede malul olması halinde avukat bulunması kanunen zorunludur (zorunlu müdafilik). Bu durumlar dışında şüphelinin avukat tutacak maddi gücü olmasa dahi Baro tarafından ücretsiz CMK müdafii görevlendirilmesini isteme hakkı vardır.

Son güncelleme:

İfade Öncesinde Şüphelinin Temel Hakları

  • Müdafi İle Baş Başa Görüşme Hakkı (CMK m.154): Şüpheli, kollukta veya savcılıkta ifade vermeden önce avukatıyla kimsenin duyamayacağı bir ortamda baş başa görüşme hakkına sahiptir.
  • Susma Hakkı (CMK m.147/1-e): Şüpheliye isnat edilen fiil açıkça anlatılmalı ve susma hakkı olduğu bildirilmelidir. Susma hakkının kullanılması asla bir suç ikrarı veya aleyhe delil olarak yorumlanamaz.
  • Yakınlarına Haber Verme Hakkı (CMK m.95): Yakalanan veya gözaltına alınan kişinin durumu gecikmeksizin belirlediği bir yakınına bildirilir.
  • Tutanak İnceleme Ve Düzeltme: İfade tutanağı kelimesi kelimesine okunmalı, söylenmeyen unsurlar varsa tutanağa şerh düşülmeli ve düzeltilmeden imza atılmamalıdır.

Gözaltı Süreleri Ne Kadardır?

  • Bireysel Suçlar: Yakalama anından itibaren gözaltı süresi en fazla 24 saattir (yakalama yerine en yakın mahkemeye gönderilme için gereken yol süresi azami 12 saat ayrıca eklenir). CMK m.91/4 ve özel kanun hükümlerindeki istisnalar ayrıca kontrol edilmelidir.

  • Toplu Suçlar: En az 3 kişinin iştirakiyle işlenen suçlarda delillerin toplanmasındaki güçlük sebebiyle savcının yazılı emriyle her defasında 1 günü geçmemek üzere azami 4 güne kadar uzatılabilir.

Gözaltı Kararına İtiraz Usulü

Gözaltına alma kararına veya gözaltı süresinin uzatılmasına karşı şüpheli, avukatı, eşi veya birinci-ikinci derece kan hısımları derhal Sulh Ceza Hâkimliği'ne başvurarak itiraz edebilir. Hâkim itirazı 24 saat içinde sonuçlandırır.

Konuyla İlgili Sorular

Avukat Gelmeden İfade Vermek Zorunda Mıyım?

Kesinlikle hayır. Müdafi talep ettiğinizi beyan ettiğiniz anda kolluk kuvvetleri ifade alma işlemini durdurmak ve avukatınızın gelmesini beklemek zorundadır.

CMK Avukatı İçin Ücret Ödenir Mi?

Baro tarafından CMK kapsamında görevlendirilen müdafiler için şüpheli veya sanıktan herhangi bir ücret talep edilmez; hizmet kamusal bütçeden karşılanır.

Avukatsız Alınan Kolluk İfadesi Mahkemede Geçerli Midir?

CMK m.148/4 gereğince avukat hazır bulunmaksızın kollukça alınan ifade, hâkim veya mahkeme huzurunda şüpheli tarafından doğrulanmadıkça hükme esas alınamaz.

Mevzuat Ve Karar Kaynakları

Kısa Cevap

Ceza Muhakemesi Kanunu m.149 uyarınca şüpheli veya sanık, soruşturma ve kovuşturmanın her aşamasında bir veya birden fazla müdafiin yardımından yararlanma hakkına sahiptir. Müdafi talebi kayda geçirilmeli, görevlendirme sağlanmalı ve savunma hakkı korunmalıdır. CMK m.154/2 kapsamındaki istisnai görüşme kısıtlaması sırasında da ifade alınamaz.

Dayanak Maddeler

  • CMK m.147

    Şüphelinin ifade alma usulü, hakların hatırlatılması.

    Resmî kaynağı incele5271 sayılı CMK — Adalet Bakanlığı nüshası

    Süre ve görev hükümleri değişiklik dipnotları ve işlem tarihiyle birlikte okunmalıdır. Bakanlık nüshası 7571 sayılı Kanun değişikliklerini de içerir.

  • CMK m.149-150

    Müdafi seçimi, görevlendirilmesi ve zorunlu müdafilik halleri.

    Resmî kaynağı incele5271 sayılı CMK — Adalet Bakanlığı nüshası

    Süre ve görev hükümleri değişiklik dipnotları ve işlem tarihiyle birlikte okunmalıdır. Bakanlık nüshası 7571 sayılı Kanun değişikliklerini de içerir.

  • CMK m.91

    Gözaltı süreleri, usulü ve savcılık kararları.

    Resmî kaynağı incele5271 sayılı CMK — Adalet Bakanlığı nüshası

    Süre ve görev hükümleri değişiklik dipnotları ve işlem tarihiyle birlikte okunmalıdır. Bakanlık nüshası 7571 sayılı Kanun değişikliklerini de içerir.