Aile Hukuku Hakkında
Boşanma, velayet, nafaka ve mal paylaşımına ilişkin genel bilgiler.
Boşanma Davası
Anlaşmalı Boşanma
Anlaşmalı boşanma, eşlerin boşanma ve tüm sonuçları (velayet, nafaka, mal paylaşımı, tazminat) üzerinde mutabık kalması halinde başvurulan yoldur. Türk Medeni Kanunu'nun 166/3. maddesi uyarınca evliliğin en az 1 yıl sürmüş olması gerekmektedir.
Anlaşmalı boşanmanın süresi; mahkemenin takvimine, tarafların bizzat dinlenmesine, protokolün uygun bulunmasına ve kararın kesinleşmesine bağlıdır. Dosya incelenmeden belirli bir sonuçlanma süresi verilemez.
Anlaşmalı boşanma protokolünde bulunması gerekenler:
- Velayet düzenlemesi ve kişisel ilişki tesisi
- İştirak nafakası ve yoksulluk nafakası miktarları
- Mal paylaşımı ve edinilmiş mallara katılma rejimi
- Maddi ve manevi tazminat talepleri
- Ortak konutun kullanımı
Çekişmeli Boşanma
Çekişmeli boşanma, eşlerin boşanma koşullarında anlaşamaması durumunda mahkeme tarafından yürütülen davadır. TMK'nın 161-166. maddeleri arasında düzenlenen boşanma sebepleri şunlardır:
- Zina (TMK m.161): Eşlerden birinin sadakat yükümlülüğünü ihlal etmesi
- Hayata kast, pek kötü muamele (TMK m.162): Fiziksel veya psikolojik şiddet
- Suç işleme ve haysiyetsiz hayat sürme (TMK m.163)
- Terk (TMK m.164): En az 6 ay süreyle ortak konutu terk etme
- Akıl hastalığı (TMK m.165)
- Evlilik birliğinin sarsılması (TMK m.166): Genel boşanma sebebi
Çekişmeli boşanmanın süresi; uyuşmazlıkların kapsamı, tebligat, delillerin toplanması ve kanun yolu aşamalarına göre değişir.
Velayet Davası
Velayet, 18 yaşından küçük çocukların bakım, eğitim ve korunma sorumluluğunu ifade eder. Boşanma davalarında velayet konusu en hassas meselelerden biridir.
Velayet kararında mahkemenin dikkate aldığı faktörler:
- Çocuğun üstün yararı ilkesi
- Çocuğun yaşı ve gelişim durumu
- Anne ve babanın yaşam koşulları
- Çocuğun görüşü (idrak yaşında ise)
- Kardeşlerin ayrılmaması ilkesi
Velayet kararı kesin değildir; koşulların değişmesi halinde velayet değişikliği davası açılabilir.
Nafaka Türleri
Tedbir Nafakası
Boşanma davası süresince eşe ve çocuklara ödenen geçici nafakadır.
Yoksulluk Nafakası
Boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek eşe, süresiz olarak ödenen nafakadır. TMK m.175 uyarınca, nafaka alacak eşin boşanmada ağır kusurlu olmaması gerekir.
İştirak Nafakası
Velayeti kendisinde olmayan eşin, çocuğun bakım ve eğitim giderlerine katkısı olarak ödediği nafakadır.
Mal Paylaşımı
Eşler başka bir mal rejimi seçmemişse yasal rejim edinilmiş mallara katılmadır. Tasfiyede malların niteliği ve borçlar belirlenerek artık değer üzerinden katılma alacağı hesaplanır; her mal doğrudan yarı yarıya bölünmez. Evlilik ve edinim tarihleri, kişisel mallar ve mal rejimi sözleşmesi ayrıca değerlendirilir (TMK m.202, 219-220, 231, 236).
Çalışma Alanının Kapsamı
- Anlaşmalı ve çekişmeli boşanma davası takibi
- Velayet ve kişisel ilişki tesisi davaları
- Nafaka davaları (tedbir, yoksulluk, iştirak)
- Mal paylaşımı ve edinilmiş mallara katılma davaları
- Evlat edinme işlemleri
- Aile içi şiddet ve koruma kararı başvuruları
- Nişanın bozulmasından doğan tazminat davaları
- Babalık davası ve soybağı tespiti
